Vernissen is essentieel om je kunstwerk te bewaren en de levensduur te verlengen. Het beschermt het oppervlak tegen stof, licht, vocht en andere corrosieve en omgevingsfactoren die het kunnen beschadigen. Daarnaast zorgt het voor diepte, een intensere kleursaturatie, een uniforme uitstraling en een specifieke afwerking.
Waar begin je?
Allereerst moet de verf volledig droog zijn. Afhankelijk van het gebruikte medium kan dit sterk variëren. Acrylverf is meestal binnen een paar dagen droog, terwijl olieverf tussen 1 en 12 maanden nodig kan hebben om helemaal te drogen, afhankelijk van de dikte van de lagen. Idealiter wacht je ongeveer 4 maanden.
Hoewel het logisch lijkt om niet te haasten met vernissen, is het in geval van nood beter om het toch te doen, zelfs als de verf nog niet volledig droog is. Alle externe factoren versnellen de veroudering zolang het kunstwerk niet goed beschermd is.
Breng altijd dunne lagen vernis aan, want als de vernislagen te dik zijn, zullen ze nooit volledig drogen.

Wanneer en met welke vernis vernissen:
- Halfverse/halfdroge schilderijen: moeten niet worden gelakt, maar het is mogelijk om waszeep, een zeer delicate watergedragen vernis, of museumvernis op basis van was en oplosmiddelen aan te brengen. Ook retoucheervernis kan worden gebruikt, waardoor het werk kan blijven ademen en drogen. Deze vernissen zijn verwijderbaar.
- Droge schilderijen: idealiter wordt een definitieve vernis aangebracht om het schilderij volledig af te sluiten.
- Permanente definitieve vernis: kan niet van het schilderij worden verwijderd. Op basis van damarhars en was.
- Definitieve vernis: wordt gebruikt om de glans van het schilderij te verhogen of te verminderen. Het zijn eigenlijk afwerkingen, maar ze bieden ook bescherming.
- Damarvernis: Veelgebruikt als permanente definitieve vernis, hoewel het na verloop van tijd kan barsten.

Welke stappen moet je volgen om je kunstwerk te vernissen?
Nu we de verschillende vernissen kennen, bekijken we de stappen die je moet volgen om je kunstwerk te vernissen:
- Maak je eigen vernis of koop een kant-en-klare. Er bestaan tegenwoordig ontzettend veel soorten vernis. Als je twijfelt welke je moet gebruiken, kijk dan eens naar onze vernisgids.
- Maak eerst proefjes voordat je het op het eindwerk aanbrengt. Het is belangrijk de eigenschappen te kennen, voor het geval je moet verdunnen.
- Maak je werk goed schoon met een doek of plumeau om stof en vuil te verwijderen.
- Giet de vernis in een schaaltje om het met een kwast aan te brengen.
Giet de vernis NIET direct op het schilderij. Hoewel dit tegenwoordig populair is op social media, kan het je werk beschadigen. - Gebruik een kwast, platte penseel of brede borstel van goede kwaliteit, zodat er geen haren loskomen en vast blijven zitten. Dit zorgt ook voor een gladder, streepvrij resultaat.
- Breng meerdere dunne, gelijkmatige lagen aan en laat ze tussen de lagen drogen. Eerst horizontaal, daarna verticaal, en zo verder.
- Voordat de lagen drogen, kun je met dezelfde kwast, zonder vernis en een beetje droog, in de tegenovergestelde richting over het oppervlak strijken om de vernis te egaliseren en te vervagen.
- Vergeet de randen van het doek niet!
- Vernis en laat plat drogen als je vloeibare vernis gebruikt om druipen te voorkomen.
- Zorg dat je vernist op een dag met weinig vocht en in een schone, stofvrije ruimte.
- Bij spuitvernis: breng meerdere dunne lagen aan vanuit ongeveer 30 cm afstand, in wisselende richtingen, en laat elke laag drogen. Je kunt dit ook verticaal doen. Laat het schilderij licht schuin tegen de muur drogen zodat er geen stof aan blijft plakken.











